جايي بر روي زمين هست
که هنوز شروعي براي يک زندگي است
و گله هاي بزرگ آزادانه مي دوند
ترجمه و زيرنويس فرزاد TinyMoviez
زندگي در سراسر سرزميني متوقف در زمان جريان دارد
آخرين پناهگاه باقي مانده بر روي زمين براي بزرگترين اجتماع حيات وحش
دشتهاي سرنگتي در شرق آفريقا
زماني دورتر از ياد بشر
کوههاي مشرق به سمت آسمان فوران کردند
دريايي از گدازه در سراسر سرنگتي فرو نشست
تنها قله هايي سنگي
به نشانه ي يک دنياي مدفون باقي ماند
در طول چهار ميليون سال
زمان و محيط گدازه ها را به خاکي حاصلخيز تبديل کرد
سرزميني پهناور و بارور
که امروز به عنوان مهمترين پناهگاه حيوانات بر روي زمين بجا مانده
در سرزميني که به همان اندازه که حاصلخيز است زيبا هم هست
هزاران هزار موجود گوناگون زندگي مي کنند
اما يک گونه چشمگير تر است
يک و نيم ميليون کَلِ يالدار قوي (گاو وحشي آفريقايي)
که بر زندگي تمامشان تاثير مي گذارند
از روي ظاهر دوست نداشتني
آنها را دلقک هاي دشتهاي آفريقا مي نامند
اما کَلهاي يالدار از زندگي خوبي
با مهاجرتي پايان ناپذير براي يافتن آب و علف بهره مندند
آنها در کنارِ گروهي ديگر از گياهخواران زندگي مي کنند
که همه با پوشش گياهي فراوان و متنوع سرنگتي سازگار شده اند
هر کدام به دنبال منبع غذايي متفاوتي در چراگاه
بعضي دو سوم از عمر خود را در چريدن صرف مي کنند
خوشبختي بعضي در اين است که در برکه اي از غذاهاي خود زندگي کنند
معادله ي زندگي در سرنگتي ساده است
گياه خواران گياه مي خورند
گوشت خواران گياه خواران را مي خورند
شيرها هم با قدرت و هم مخفيانه شکار مي کنند
...تله اي حواس پرت مي کند
در حالي که بقيه مخفيانه نزديک مي شوند
اگر چه ماده شير شکار را از پاي در آورده است
اما اين شير بزرگتر گله است که اوّل مي خورد
گرسنه ها به ترتيب منتظر مي مانند
ماده شيرها و توله ها در نوبت دوم هستند
کفتارها ، شغالها و کرکس ها
براي اينکه گروه بعدي باشند دعوا مي کنند
در سرنگتي چيزي هدر نمي رود
به واسطه ي فراوانيِ فصل بارندگي
گله هاي کَل يالدار
در علفزارهاي کوتاه جنوب سرنگتي به خوبي بزرگ شده اند
حالا در اواخر ماه مِي خشکسالي غير قابل تحملي :با پيشنهادي مرگبار نزديک مي شود
کوچ کردن يا از گرسنگي مُردن
براي بيش از دو ميليون حيوان
اين يک مسابقه ماراتن در برابر تشنگي و گرسنگي است
گله مانند رودخانه هاي پر خروش
با گورخر ها و غزالها همراه مي شود
زنجيري که به سمت شمال و غرب
به ميعادگاه باستاني آب و علف کشانده شده است
کوچ بزرگ آغاز شده است
اين سفر حماسي
در دو کشور تانزانيا و کنيا در شرق آفريقا انجام مي گيرد
گله يالدارها به ذخيره گاه ماسايي مارا در شمال کنيا کوچ مي کنند
ماهها آنجا چرا مي کنند
تا اينکه بارشها شروع شود
و دوباره به دشتهاي جنوبي باز گردند
اين مهاجرت طاقت فرسا بيش از 800 کيلومتر طول مي کشد
اولين هفته هاي مهاجرت
همزمان مي شود با هيجان فصل جفتگيري
نرها به طور مداوم
بر سر ماده ها و قلمرو درگير مي شوند
در چند هفته پر هيجان نود درصد ماده گاوها آبستن شده اند
در ابتداي مهاجرت به شمال
گله از ميان منطقه اي
از گداخته هاي باستاني گرانيتي به نام کاپي حرکت مي کند
اينک آنها فرصت مناسبي براي شکارچيانِ چشم به راه هستند
از يک زايمان چهار قلو تنها اين توله يوزپلنگ زنده مانده است
براي سير کردن شکمش مادر تقريباً هر روز بايد شکار کند
اما او دو روز است که غذا نخورده است
گله عبور کرد اما چند غزال جدا مانده نمايان مي شوند
اين فاصله تلاش چنداني نمي خواهد
چيتا سريعترين حيوان روي زمين است
با رسيدن به سرعت 112 کيلومتر در ساعت در فاصله اي کوتاه
در سرنگتي نه کينه هست نه رحم و مروّت
شکارچي مي کُشد تا شکم خود و خويشانش را سير کند
نه چيز ديگري
حالا درختزارها پناهگاهي از دشتهاي خشکي زده را
به گله هاي مهاجر ارزاني مي دارد
اما حالا اين کوچ براي جنگل هايي که اقامتگاه دائمي ديگران است
يک مزاحمت به حساب مي آيد
با وجود کمي ناراحتي ايجاد شده از سوي گروه متجاوز
بسياري از ساکنان به کار و بار روزانه خود ادامه مي دهند
بر خلاف کَلهاي يالدار زرافه هاي ماساي نيازي به مهاجرت ندارند
آنها از انواع بسياري از شاخ و برگ درختان جنگلي تغذيه مي کنند
يک منبع غذايي مقاوم در برابر کمبود آب
ميمونهاي وِروِت در درختاني که هم تغذيه مي دهند و هم امنيت، يافت مي شوند
بابون ها به صورت گروهي در جنگلها پرسه مي زنند و شبها در درختان به سر مي برند
اين جانوران همه چيزخوار مانند ما تقريباً هر چيز خوراکي را مي خورند
گاهي اوقات نرهاي بالغ حتي با گوزنهاي جوان شکم خود را سير مي کنند
در علفزارهاي مجاور درختان
چرندگان براي تغذيه زير نظر يک چشم هميشه مراقب مي آيند
با اينکه يک گياهخوار است شير همچنان دور مي ماند
فيل بالغ يکي از معدود حيوانات بدون دشمن طبيعي در سرنگتي است
پيوند هاي محکمي بين فيلها براي محافظت از جوانهايشان تشکيل مي شود
رابطه بين مادر و دختر تا 50 سال دوام مي آورد
گله گاهي اوقات در طول شب
با وجود خطر حمله در تاريکي، پيشروي مي کند
مجذوب از صاعقه، تندري در دور دست يا بوي باران
آنها تا هنگام صبح 80 کيلومتر سفر خواهند کرد
فاجعه تشديد مي شود
خشکسالي علفهاي خشک دشت را سوزانده است
آتش سوزي علفزار ،سرنگتي را فرا مي گيرد
گياهانِ از بين رفته با باد و آتش
در بارانهاي آينده زندگي دوباره اي خواهند يافت
اما در حال حاضر گله ي جوياي غذا تنها با غباري از خاکستر طرف است
اينک دشمنان تشنه،گرسنه،خسته
و همانند هميشه درنده هستند
انگيزه ي کوچ آنچنان قدرتمند است
که گله حتي در روبرو شدن با يک شير .به راهش ادامه مي دهد
شکارچيِ در کمين نشسته
اکنون تنها به انتخاب فکر مي کند
تضميني براي اين مبارزه طولاني نيست
در طول روز تنها يکي از پنج شکار شير موفقيت آميز بود
سرانجام پس از ماهها مهاجرت
اين موج خروشان
به موهبتي که آنها را به سمت شمال کشانده است سرازير مي شود
چراگاه هاي انبوه ماسايي ماراي کنيا
يکبار ديگر غريزه شان،آنها رابه سرزميني پر نعمت آورده است
ماهها اينجا مي چرخند و چرا مي کنند
تا وقتي که بارانهاي زندگي بخش در تندبادهاي ماه اکتبر شروع شود
در سمت شرق نزديک به سرنگتي
موهبت خيلي بزرگتري وجود دارد
يکي از عجايب طبيعي دنيا
اين دنيايي کوچک درون سرنگتي است
درّه ي انگورونگورو کاسه ي آتشفشانيِ بزرگي
با 260 کيلومتر مربع وسعت است
باقي مانده اي از فوران هاي بزرگ که در دشتهاي سرنگتي به وجود آمده است
از جنگلهاي باراني حاشيه دهانه
تا عمق 600متري اين دهانه
آب و غذاي فراواني توسط يک اکوسيستم مستقل تامين مي شود
هر کجا آب هست زندگي هست
براي بعضي هم يک سرگرمي است
يک گاز اسب آبي مي تواند کروکوديل يا انسان را به دو نيم کند
با يادآوري اين اصل که در سرنگتي
هرگز بين اسب آبي و آبهاي قلمروي آن جدايي نمي افتد
دهها هزار جانور اينجا يافت مي شوند
ساير مهاجران از آسمان مي آيند
فلامينگو ها از ناميبيا
لک لکها از اروپا و آسيا
گله هاي مهاجر کل هاي يالدار و گورخر ها
تنها نيازي که دارند اين است که مانند خويشاوندان مرفه
از علفزاري به علفزار ديگر پرسه بزنند
خطرات فراوني در اينجا مثل ديگر جاها وجود دارد
تجمع گورخر ها در راه راههاي در هم گوريده
باعث گمراهي شکارچيان مي شود
اين اسبهاي آفريقايي سر به راه به نظر مي رسند
اما آنها هيچ وقت اهلي نشده اند
کرگدن سياه با وجود هيبت شگفت انگيز و حضور مداوم در قلمروي خود
يک غول آسيب پذير است
او براي شاخ ارزشمندش تقريباً رو به انقراض است
دهانه ي اِنگورونگورو يکي از معدود پناهگاه هاي حفاظت شده اي است
که کرگدن سياه در آن باقي مانده است
بيشترِ مدت روز براي يک دسته بابون
به پرستاري از کوچکتر ها، نظافت و معاشرت مي گذرد
در حالي که کار حفاظت گله شير ها و قلمرو آنها به نرها تعلق دارد
شکار کردن و پرورش جوانان بر عهده ي ماده هاست
بازي کردن جوان ها را براي درگيري هاي خشونت آميز آينده آماده مي کند
ظرفيت آنها در استراحت کردن همانند قدرتشان اعجاب آور است
به طور معمول، 20 ساعت از روز به خوابي شاهانه سپري مي شود
هنگامي که شيرها جفتگيري مي کنند
به طور ميانگين هر 25 دقيقه
اين کار را روز و شب
بدون خوردن غذا
به مدت سه يا چهار روز انجام مي دهند
برآورد شده است که سه هزار جفت گيري
براي توله هايي که در اولين سال تولدشان زنده مي مانند انجام مي شود
اين سرزمين ها همچنين گهواره ي بشريت است
اين گردنه عميق در دشتهاي شرق سرنگتي
و نزديک به انگورونگورو تنگه اولدوواي نام دارد
که يکي از مشهور ترين مناطق باستاني روي زمين است
درون ديوارهاي لايه لايه خود
از فسيل انساني تقريباً دو ميليون ساله خبر مي دهد
امروزه مردم سرزنده ي ماساي در اينجا زندگي مي کنند
آنها هم به يک زندگي بيابانگردي
در حاشيه هاي سرنگتي روي آورده اند
آنها هميشه در پي يافتن چراگاه خوب
براي گله ي گاو هايشان هستند
ماساي ها بر اين باورند خدا همه گاوهاي روي زمين را
به آنها بخشيده است و نه مردم ديگري
هنوز هم ماساي هاي جنگجو
معجون مقوي شان را از گاوهاي ارزشمند خود توليد مي کنند
مخلوطي از شير و خون
نسل شکارچيان هميشه دنياي ماساي ها را گرفته است
از اينجا و روستاهاي مجاور
پلنگ ها سه کودک را در اين يکسال ربوده اند
نسلي از رعب انگيز ترين جنگجويان در شرق آفريقا
ماسايي ها همچنان با نيزه
از دامها و خانواده هايشان دفاع مي کنند
بعضي در سرنگتي به دنيا آمده اند
بعضي به دنبال يافتن آن هستند
امروز عده اي گردشگر خارجي
مي توانند شاهد مناظر تماشايي
از دنياي وحش پنهان شده
از جاهاي ديگر باشند
مناطق وسيع حفاظت شده کنيا و تانزانيا
به عنوان پارک هاي ملي
و کوچ گاههاي حيواناتِ مورد شکار،
حاکي از ميراث جهاني آنها براي همه ي انسانهاست
حمايت از صنعت گردشگري
اکنون امري اجتناب ناپذير
براي ماندگار شدن اين ميراث است
حلقه اي که سرنوشت سرنگتي را
با بازديد کنندگان نظاره گر اين شگفتي پيوند مي دهد
سرنگتي از نگاه آنها در حال تغيير است
به خاطر رشد جمعيت و شکار غير مجاز تهديد مي شوند (فيلها)
اما به خوبي مورد محافظت شديدي هستند
گله فيلهايي که زماني از دست شکارچيان فرار مي کردند
اينک تحت لواي قانون حفاظت در حال بازگشتند
با تغذيه ي دوباره توسط سرنگتي
و در پناه امنيت بيشتر
گله ها به سرعت زاد و ولد مي کنند
طوفانهاي ماه اکتبر
به ماساي مارا نزديک مي شوند
و همراه با بازگشت بارشها
گله ها کوچ بزرگ به سوي زادگاه آبا و اجدادي شان در جنوب را از نو آغاز مي کنند
اما در پيش رو با بزرگترين خطرشان مواجه مي شوند
براي رسيدن به جنوب
گله بايد از رودخانه مارا
که حالا با بارشها بالا آمده رد شود
در اين آبها
اين جانور هنوز از عصر دايناسورها وجود دارد
يک کروکوديل که فرمانروايي مقتدر است
آن تعداد که از دست کروکوديل جان سالم به در برده اند
طعمه ي رودخانه اش مي شوند
بعضي غرق شده بعضي زير دست و پا له شده
بعضي خيلي درمانده براي نجات دادن خودشان
سراسر سال و در مدت
کوچ بزرگ
يک چهارم جمعيت يک ميليوني کلهاي يالدار
تلف خواهند شد
اما اين کوچ
در راه سفر طولاني جنوب ادامه مي يابد
پايان آن بازگشتي است به دشتهاي علفهاي کوتاه
به جايي که معجزه ي سرنگتي آشکار مي شود
توليد مثل زياد در اوايل سال
منجر به تولد هاي زياد مي شود
طي مدت کوتاهي از چند هفته
در فصل بارندگي
تقريباً نيم ميليون گوساله ي کَلِ يالدار به دنيا مي آيند
سياستي که شکارچيان را سراسيمه مي کند
و زنده ماندن يک نسل جديد را تضمين مي کند
گوساله هاي تازه متولد
براي زنده ماندن در ميان شکارچيان
پس از چند دقيقه از تولدشان بايد قادر به ايستادن باشند
آنها قدرت ايستادن ندارند
بايد رها شوند
يکبار ديگر در دشتهاي سرنگتي
زندگي قويتر از مرگ است
و آنجا مکاني باقي مانده بر روي زمين است
که در آن هنوز شروعي براي يک زندگي هست
و گله هاي بزرگ هنوز آزادانه مي دوند
ترجمه و زيرنويس فرزاد TinyMoviez